Kinh nghiệm làm nhà trong dân gian – Nhà ở người Kinh

Chia sẻ qua: icon Facebook icon Send Mail

 

Nhà của người Kinh có 2 loại, nhà tre và nhà gỗ. Nhà tre thấp lè tè, mái nằm ngang có độ dốc chứng 15-30 độ, cột có rất nhiều, cách nhau khoảng 2-2,5cm cột hiên chỉ cao hơn đầu người chừng 2m.

Bí quyết xây nhà đẹp tiết kiệm chi phí

Mỗi ngôi nhà nằm biệt lập với xung quanh, có cây vây xung quanh tạo bóng mát. Nhà thường quay hướng Nam, nắng sáng và nắng chiều chỉ chiếu xiên vào 2 đầu hồi và hắt ánh sáng phản chiếu vào trong nhà. Mỗi nhà phía trước hiên lại có tấm che nắng bằng tre, gọi là rại, nên ánh nắng hắt vào nhà bị yếu đi. Do vậy, trong nhà luôn vừa đủ ánh sáng, không làm cho người ta khó chịu. Tấm rại cũng che không cho nước mưa hắt vào nhà.

Trong nhà chia làm 3 khu: gian chính giữa thờ tổ tiên và tiếp khách, hai đầu nhà là hai gian buồng có cửa ra vào. Bếp dựng riêng bên ngoài phía trái và vuông góc với nhà chính, nhà huớng Nam thì bếp đặt phía Đông, hướng bếp nhìn ra Tây. Bởi lẽ, gió nam và gió đông nam thổi tới đã có vách sau bếp ngăn, nếu đặt phía bên phải nhà chính quay mặt về hướng Đông, gió thổi vào làm cho lửa rơm cháy bùng sau bếp, cơm canh đều hỏng. Đây là cái lý phong thủy của người Việt cổ xưa. Bếp cũng là nơi mọi người trong nhà tập trung trò chuyện, ăn uống, còn cửa nhà chính thì đóng. Cửa nhà chính chỉ mở khi có ngày lễ Tết, hiếu hỷ.

kinh-nghiem-lam-nha-trong-dan-gian-nha-o-nguoi-kinh

Về kích thước nhà, có tỷ lệ giữa chiều dài, chiều rộng, chiều cao, đơn vị đo cơ bản gọi là   trếng , chiều dài của trếng tính bằng đơn vị thước ta (1 thước = 0,4m). Trếng là độ dài tính từ tim cột này tới tim cột kia, nếu là chiều cao cột nhà tính từ đá tảng ở sàn nhà lên đế n đầu cột . Độ dài của nhà thường có 3 kích thước sau :

Nhà ba hai: có trếng dài 3 thước 2 thì cột  cao 8 thước 6 còn gọi là   nhà tám sáu.

Nhà ba bảy: có trếng dài 3 thước 7, thì  cột  cao 9 thước 1, còn gọi là   nhà chin mot.

Nhà bốn hai: có trếng dài 4 thước, thì cột cao 10 thước 5.

Những số đo trên, được người xưa tính   trùng hợp với số cát của dãy 12 trục hay 12 thần của một ngày trong tháng, mỗi trục biểu thị cho một con số   , như kiến là 1, trừ là 2, mãn là 3… Dãy trực hay thần đá như sau :   kiến (1) –trừ (2) –mãn(3)- bình (4) – định (5) – chấp (6) – phá(7)- nguy(8) – thành(9) – thu(10) khai(11) – bế(12) –kiến(1) …   Trong các trực trên :   kiến(1), định(5), chấp(6), thanh(9), thu(10) là tốt .   Việc lựa chọn số đo   sao cho trùng hợp với số của trực mang tính cát , như nhà ba hai : 3 + 2 = 5 là trực định , nhà ba bảy : 3 + 7 = 10 là trực thu , nhà bốn hai : 4 + 2 = 6 là trực chấp, đối với nhà tám sáu : 8 + 6 = 14 –- 1 + 4 = 5 cũng là trực định, nhà chín mốt : 9 + 1 =10 ––1 + 0 = 1 là trực kiến. Như vậy việc lựa chọn chiều dài ngôi nhà hay các bước gian, người Việt xưa đưa ra tiêu chí chọn số đo cát, kỳ vọng ngôi nhà ở được an khang, thịnh vượng.

Về năm được tuổi làm nhà:

Người xưa khi làm nhà đều chọn tuổi, làm nhà   tránh vào năm   kim lâu   và năm   hoang ốc .   Căn cứ theo tuổi năm âm lịch, người xưa khi làm nhà tránh vào 4 loại năm kim lâu là: kim lâu thân, phạm vào ảnh hưởng tới chủ nhà : kim lâu thê, phạm vào ảnh hưởng tới người vợ, kim lâu tử: phạm vào ảnh hưởng tới vật nuôi trong nhà,   những tuổi không kim lâu đối với mỗi người là : 25, 26, 28, 31, 34, 35, 37, 40, 43, 44, 46, 49, 52, 53, 55, 58, 59,61, 62, 64, 67…   Như vậy, năm làm nhà không phạm kim lâu chưa chắc đã tốt cho gia chủ, do vậy, người ta phải xem năm đó còn có phạm hoang ốc hay không. Từ hai điều kiện năm   vừa không kim lâu, vừa không hoang ốc, tam sát, ngũ tử, những người vào độ tuổi (tính theo tuổi lịch âm) như sau làm nhà rất tốt là :   26, 28, 31, 35, 37, 44, 46, 52, 58, 61, 67 …   Qua đây, bạn có thể tự chọn cho mình những năm làm nhà đẹp.

Còn có trường hợp phải chọn tuổi làm nhà theo   Cửu trạch   . Theo thuyết này, mỗi người có thể rơi vào   4 trạch tốt là: Phúc, Đức, Bảo,Lộc ; năm trạch xấu là : Bại , Hư, Khốc, Qủy , Tử.

Theo cách tính của Cửu trạch , những năm được tuổi làm nhà theo 4 trạch tốt là :   Phúc: 28, 37, 46, 55, 64, … Đức: 29, 38, 47, 56, 65 … Bảo: 26, 35, 44, 53, 62 … Lộc: 27, 36, 45, 54, 63 …   Phái  này cũng cho rằng , tuy được năm trạch tốt nhưng cũng không được phạm hoang ốc.   Nếu theo phái này, những năm làm nhà tốt nhất cho một người là:   26, 28, 35, 37, 44, 46, 53, 55, 58, 62, 64 …

Trên thực tế, có người khi làm nhà không được tuổi, phạm năm kim lâu, dân gian xưa   mượn người được tuổi làm nhà   để tiến hành khởi  công, cất nóc, đổ mái. Khi xây dựng xong, lúc nhập trạch, chủ nhà làm một   lễ mặn xin nhập trạch và cùng lúc tạ lỗi với thần linh, thổ thần, thổ địa …   Sẽ được bình an vô sự .

Trường hợp nơi làm nhà không đúng phương vị như phong thủy quy định, nhưng nhà vẫn phải làm theo phương vị không  như ý đó dân gian xưa áp dụng   phép ”dời chổ ở” . Ví như người có tuổi xây dựng nhà ở phía Nam thì lợi, xây dựng nhà phía Bắc thì không lợi, nhưng vẫn phải xây dựng ở phía Bắc này. Chủ nhân làm tạm chổ ở nơi  định xây là phía Bắc, rồi ở tạm dó một vài hôm, nhưng hướng cửa phải nhìn quay về phía Nam. Sau đó chủ nhân thực hiện xây dựng nhà mới ở phía Bắc mà vẫn đại cát, đại lợi.

Về ngày giờ khởi công:

Được tuổi làm nhà, nhưng người xưa còn rất trọng ngày giờ khởi công, như động thổ, đổ móng, dựng cột, gác xà, đổ mái về cách   xác định ngày cát tránh ngày hung , người xưa dựa vào thuật trạch cát qua một số lịch cổ của Trung Hoa cổ đại. Đáng chú ý nhất là cuốn lịch thư dân dụng, được biên soạn vào thời Xuân Thu Chiến Quốc, hoàn chỉnh vào thời  Đường Tống Trung Hoa cổ đại. Do thời xưa, hàng năm hoàng đế khâm định ngày lành ban bố cho thiên hạ, nên lịch này còn có tên là Hoàng Lịch. Trong Hoàng Lịch, người xưa khuyên khi khởi công xây dựng, động thổ, đổ mái…,   cần chọn ngày có sao: thiên đức, nguyệt đức, nguyệt đức hợp, thiên xá, thiên nguyện, nguyệt â, tứ tướn, thời đức, tam hợp, khai nhật, bất tương, trực tinh …   tránh các sao: nguyệt kiến, thổ phù, nguyệt phá, bình nhật, thu nhật, bế nhật, kiếp sát, tai sát, nguyệt hình, nguyệt yểm, đại thời, thiên lại, tứ phế, ngũ mộ, thổ phù, địa nang, thổ vượng, hỏa tinh, thọ tử, sát chủ.Dân gian xưa còn   kiêng làm nhà vào ngày Dương công nguyệt kỵ . Một năm có 13 ngày như vậy, đó là: tháng

giêng, ngày 13, tháng 2 ngày …, tháng 3 ngày 9, tháng 4 ngày 7, ngày 8 và 29, tháng 8 ngày 27, tháng 9 ngày 25, tháng 10 ngày 23, tháng một ngày 21, tháng chạp ngày 19.

Về giờ khởi công, dân gian thường chọn theo giờ hoàng đạo . Trong một ngày có 6 giờ hoàng đạo. Những giờ hoàng đạo hay còn gọi là những giờ tốt của vòng sao thanh long, được người xưa tính như sau:

Ngày Tý, Ngọ: giờ Thân (thanh long), Dậu (minh đường), Dần (kim quỹ), Mão(thiên đức), Tỵ (ngọc đường), Thân (tư mệnh)

Ngày Dần,Thân: giờ Tý (thanh long), Sửu (minh đường), Thìn (kim quỹ), Tỵ (thiên đức), Mùi (ngọc đường), Tuất (tư mệnh)

Ngày Mão, Dậu: giờ Dần (thanh long), Mão (minh đường), Ngọ (kim quỹ), Mùi (thiên đức), Dậu ( ngọc đường), Tý (tư mệnh).

Ngày Thìn, Tuất: giờ Thìn (thanh long), Tỵ (minh đường), Thân (kim quỹ), Dậu (thiên đức), Hợi (ngọc đường), Dần (tư mệnh) Tỵ, Hợi: giờ Ngọ (thanh long), Mùi (minh đường), Tuất (kim quỹ), Hợi (thiên đức), Sửu (ngọc đường), Thìn (tư mệnh).

Các giờ hoàng đạo- thanh long trên đều tốt cho mọi việc, nhất là trong xây dựng, khởi công tu tạo.   Khi đổ mái, dân gian xưa hay chọn giờ thanh long và tư mệnh , coi hai loại giờ này là tốt nhất.

Chọn được giờ tốt, nhưng người xưa còn kiểm tra lại xem có trùng với   hai loại giờ bị coi là rất xấu là sát chủ và thọ tử . Hai loại giờ này nếu vi phạm vào, người xưa cho là mọi việc đều không thành, nhất là khởi công xây dựng và đổ mái. Theo cách tính của người xưa, các giờ đó như sau:

Giờ sát chủ:

Tháng giêng và tháng 7 là giờ Dần, tháng 2 và 8 là giờ Tỵ, tháng 3 và 9 là giờ Thân, tháng 4 và 10 là giờ Thìn, tháng 5 và 11 là giờ Dậu, tháng 6 và chạp là giờ Mão.

Giờ thọ tử:

Căn cứ theo ngày để tính như: ngày Tý là giờ Sửu, ngày Sửu là giờ Ngọ, ngày Dần, Thân, Mão, Dậu là giờ Mão, ngày Tỵ, Hợi là giờ Mão và giờ Ngọ, ngày Thìn, Tuất là giờ Tỵ.

Sưu tầm

Các tin khác

  • 3 mẹo nhỏ giúp nhận biết gạch men chất lượng

    Gạch men là loại vật liệu được sử dụng phổ biến trong xây dựng. Sở dĩ gạch men được nhiều người ưu tiên sử dụng là bởi gạch này có độ bền, chất lượng tốt và có tính thẩm mỹ cao.

  • Hơn 80% tôn mạ màu trong nước được nhập từ Trung Quốc

    Sau thép đến lượt tôn mạ màu đề nghị được 'bảo vệ'. Hiện sản xuất tôn mạ màu trong nước đã suy giảm rất mạnh do lượng nhập khẩu từ Trung Quốc chiếm tới hơn 80% tổng lượng tôn nhập khẩu vào Việt Nam.

     

  • Những tiêu chí lựa chọn gạch lát nền

    Cùng với màu sơn tường, gạch lát nền cũng góp phần quan trọng vào việc thể hiện gu thẩm mỹ và phong cách của gia chủ. Hiện nay, người sử dụng có nhiều sự lựa chọn cho gạch lát nền bởi sự đa dạng về chất liệu và sản phẩm, phù hợp với sở thích, nhu cầu và phong cách kiến trúc, giúp gia tăng tính thẩm mỹ và ấn tượng cho ngôi nhà.

  • Những vấn đề cần lưu ý khi xây nhà phố diện tích nhỏ

    Hầu hết các căn nhà phố nhỏ đều có diện tích không gian sinh hoạt và đường đi lại tương đối nhỏ hẹp, vì vậy mỗi m2 đều cần được tận dụng một cách tối đa nhất. Sở dĩ giá xây dựng nhà ở này lại cao bởi mặt bằng thi công nhỏ, hơn nữa quá trình vận chuyển và tập kết vật tư trở nên khó khăn.

  • Cửa sổ sợi thủy tinh thân thiện với môi trường

    Trong những năm qua, rất nhiều nỗ lực giảm lượng khí thải carbon của các cá nhân, tổ chức xây dựng nhằm tìm ra giải pháp bền vững đã được đẩy mạnh. Trong đó, cửa sổ sợi thủy tinh đã chứng minh được hiệu quả trong việc sử dụng năng lượng và tính chất thân thiện với môi trường.

  • Tìm hiểu những loại vật liệu xây dựng đầu tiên của loài người

    Con người đã bắt đầu tạo ra những thay đổi cơ bản về cách sống từ cách đây khoảng 10.000 năm. Thay vì trú ngụ trong các hang động, con người biết tạo ra nơi trú ẩn an toàn hơn bằng cách dùng da động vật cho tới những vật liệu bền vững để xây dựng nhà ở.

  • Chế tạo cửa kính tự động di chuyển ẩn vào trong tường

    Mới đây, Vitrocsa - công ty sản xuất cửa sổ có trụ sở tại Thụy Sĩ đã tạo ra loại cửa kính có thể tự động di chuyển vào bức tường trong góc, giúp mở rộng thêm không gian phòng.

  • Gạch tái chế từ tàn thuốc lá giúp giảm tiêu thụ năng lượng tới 58%

    Tiến sĩ Abbas Mohajerani, thuộc Đại học RMIT tại Melbourne hiện đang phát triển dự án biến chất thải từ tàn và mẩu thuốc lá còn lại sau khi hút thành những viên gạch xây dựng.

  • 4 bước cơ bản cần nhớ khi chọn gạch ốp tường nhà tắm

    Việc chọn gạch lát nền hay gạch ốp tường trong quá trình xây sửa nhà được coi là khâu quan trọng, quyết định đến thẩm mỹ của ngôi nhà. Ngoài phòng khách, nhà bếp hay phòng ngủ thì nhà tắm cũng là một không gian không thể coi nhẹ.

  • Những ưu - nhược điểm của gạch block không nung

    Trước đây, các sản phẩm gạch đất nung là vật liệu xây dựng truyền thống và phổ biến nhất, nhưng hiện nay chúng dần được thay thế bởi các sản phẩm thân thiện môi trường khác. Một trong những vật liệu không thể không kể đến đó chính là gạch block không nung hay còn gọi là gạch bê tông.